Zapalenie zatok przynosowych objawia się nieżytem i zablokowaniem nosa, bólem i uczuciem rozpierania twarzy oraz zaburzeniami węchu i smaku. Infekcja może być wywołana zakażeniem wirusowym i ustępuje zwykle samoistnie po 7-10 dniach [1]. Pomocnym sposobem na łagodzenie objawów mogą okazać się inhalacje. Domowe sposoby mogą pomóc udrożnić zapchany nos i ułatwić usuwanie zalegającej wydzieliny [2].

Domowe sposoby na zatoki

Wirusowe zapalenie zatok często polega na leczeniu objawowym. W tym celu można stosować m.in. niesteroidowe leki przeciwzapalne oraz preparaty obkurczające błony śluzowe nosa. Pomocniczo można sięgać po leki pochodzenia roślinnego, czyli fitoterapeutyki lub inaczej fitofarmaceutyki [3], Według opracowania EPOS 2012* pomocne może okazać się także korzystanie z domowych sposobów, wśród których możemy wymienić np. inhalacje parą wodną. Dodatkowo można wspomagać organizm, przyjmując suplementy diety, które zawierają cynk lub witaminę C. Brakuje jednak dostatecznych badań na ten temat, więc nie istnieją jednoznaczne rekomendacje [4].

Na czym polega inhalacja zatok z soli fizjologicznej?

Wspomagająco podczas zapalenia zatok można sięgać po hipertoniczne roztwory soli fizjologicznej, które służą do płukania jam nosowych [5]. W łagodzeniu dolegliwości może pomóc również domowa inhalacja na zatoki z soli fizjologicznej, która pomoże nawilżyć i oczyścić górne drogi oddechowe, ułatwiając usunięcie zalegającej wydzieliny. Tak przygotowana inhalacja zatok w domu może być przeprowadzana również u dzieci już w momencie wystąpienia pierwszych objawów infekcji [6].

Jakie zioła można wykorzystać w inhalacji zatok?

Do inhalacji na zatoki warto wykorzystywać tymianek pospolity, który może działać przeciwbakteryjnie. Wspomaga on wydzielanie śluzu w górnych drogach oddechowych oraz wpływa korzystnie na zdrowie górnych dróg oddechowych [7]. Jakie inne zioła wybrać do inhalacji zatok? Jednym z wyborów mogą być inhalacje przeprowadzane na bazie olejków eukaliptusowych [8]. W przypadku osób dorosłych inhalacje można powtarzać od 3 do 4 razy na dobę [9].

*European Position Paper on Rhinosinusitis and Nasal Polyps

[1] Magdalena Wiercińska, Zapalenie zatok przynosowych: przyczyny, objawy i leczenie, https://www.mp.pl/pacjent/otolaryngologia/choroby/choroby-nosa-i-zatok/179617,zapalenie-zatok-przynosowych (dostęp 13.12.2023).

[2] Piotr Wardas, Jarosław Markowski, Agnieszka Piotrowska-Seweryn, Przegląd aktualnych wytycznych w zakresie diagnostyki i leczenia zapaleń zatok przynosowych z praktycznym komentarzem, Forum Medycyny Rodzinnej 2014, tom 8, nr 4, https://journals.viamedica.pl/forum_medycyny_rodzinnej/article/view/39782 (dostęp 13.12.2023), s. 165.

[3] Magdalena Arcimowicz, Ostre zapalenie zatok przynosowych w codziennej praktyce, Otolaryngol Pol, 2021, https://otolaryngologypl.com/api/files/view/1791168.pdf (dostęp 13.12.2023), s. 47.

[4] Mariola Zagor, Paulina Czarnecka, Marlena Janoska-Jaździk, Nieżyt nosa, https://www.mp.pl/pacjent/otolaryngologia/choroby/choroby-nosa-i-zatok/105992,niezyt-nosa (dostęp 13.12.2023).

[5] Andrzej Emeryk, Justyna Emeryk-Maksymiuk, Kamil Janeczek, Arkadiusz Jędrzejewski, Alergoprofil, vol. 16, nr 3/2020, https://www.journalsmededu.pl/index.php/alergoprofil/article/download/1056/966/, s. 12.

[6] Anna Nowicka-Zuchowska, Nebulizacja roztworami wody morskiej, Lek w Polsce vol. 30, nr 06/20, https://www.lekwpolsce.pl/download.php?dokid=5f607a4ea74fb&preview=1 (dostęp 13.12.2023), s. 7-8.

[7] Ilona Oleś, Zioła dobre na wszystko, 2018, https://www.kpodr.pl/wp-content/uploads/2019/02/broszura-2-ole%C5%9B.pdf (dostęp 13.12.2023), s. 6-7.
[8] Dorota Szumny, Emilia Szypuła, Maciej Szydłowski, Ewa Chlebda, Monika Skrzypiec-Spring, Antoni Szumny, Leki roślinne stosowane w chorobach układu oddechowego, Dent. Med. Probl., nr 44/2007, https://www.dbc.wroc.pl/Content/2169/PDF/x14-szumn.pdf (dostęp 13.12.2023), s. 511.
[9] Inhalacje z soli fizjologicznej. Na katar i nie tylko! https://gemini.pl/poradnik/artykul/inhalacje-z-soli-fizjologicznej-kiedy-sa-pomocne/ (dostęp 18.12.2023).